Depresja a osobowość

Young man sitting looking upset

W ostatnich latach coraz więcej mówi i pisze się o depresji. Jej objawy są mniej więcej znane większości z nas. Smutek, utrata lub brak zdolności do czerpania przyjemności ze zwykłych rzeczy, brak energii, problemy z jedzeniem, snem – oto niektóre z nich. Depresja może pojawić się na każdym etapie naszego życia, mocno uderzając w nasze codzienne funkcjonowanie psychiczne, fizyczne i społeczne.

Bywa jednak, że w strukturze charakteru znajduje się „nutka melancholii”, czyli skłonności depresyjne które nie muszą oznaczać depresji sensu stricte. Skąd się one biorą? Często poprzedza je doświadczenie przedwczesnej straty. Nie musi to być strata realna w postaci rodziców, współmałżonka, dziecka, pracy, czy statusu, lecz może ona mieć wymiar bardziej emocjonalny, symboliczny, taki który wiąże się z utratą części własnego Ja. Taka strata przeważnie ma miejsce na stosunkowo wczesnym etapie życia. Być może na takim etapie, będąc dzieckiem, łatwiej jest sobie z nią poradzić, obwiniając siebie.

Osoby o skłonnościach depresyjnych mają trudności z przeżywaniem uczucia złości, takiej spontanicznej, która nie zawsze wynika z bieżącego konfliktu. Natomiast uczucia jakie są dominujące to smutek i poczucie winy. Może pojawiać się też lęk, gdyż osoby te są bardzo wrażliwe na opuszczenie i boją się, że kiedy ktoś je pozna dostatecznie dobrze, zobaczy w nich to co one same w sobie widzą i odejdzie. Obraz ten, czyli to jak myśli i widzi się osoba o takim stylu funkcjonowania jest surowy i krytyczny, trudno jest jej dostrzec pozytywne opinie na swój temat jakie przekazuje otoczenie, czy zwyczajnie przyjąć pochwałę – które najczęściej się minimalizowane. Osoby o „depresyjnej duszy” mogą wydawać się i być pogodne, są wrażliwe i współczujące, poszukują bliskości, potrafią opiekować się innymi, poświęcać im dużo uwagi. Niestety, przeważnie kierują krytykę do wewnątrz, uderzając w siebie, karząc się za swoje wady, zamiast kierować ją na zewnątrz, co staje im na drodze do kochania i dbania o siebie.

Warto pamiętać, że bez względu na to czy jest to depresja, czy depresyjna osobowość, to ma ona wpływ na nasze codzienne funkcjonowanie. Zarówno jedno, jak i drugie może być przedmiotem cierpienia i sprawiać, że nie czujemy się szczęśliwi. Tak być nie musi, można to zmienić. Warto udać się na konsultację do specjalisty, lekarza psychiatry lub psychoterapeuty, który dokona oceny stanu psychicznego i zaleci dalsze kroki.

Autor: Małgorzata Szymkiewicz